Thứ Ba, 24 tháng 9, 2013

1.340- HUỲNH ANH
















HUỲNH ANH

Hoa em mang sắc nắng vàng
Của mùa Hạ thắm nồng nàn, thiết tha
Ban công, vòm cổng, mái nhà...
Bốn mùa khoe sắc - Em là Huỳnh anh.

BXP

Sưu tập

Bông vàng, Dây huỳnh, Huỳnh anh - Allamanda cathartica, chi Allamanda, phân họ Apocynoideae - Trúc đào, họ Apocynaceae - La bố ma, Bộ Long đởm Gentianales
Mô tả: Cây nhỏ mọc thành bụi, trườn, có mủ trắng, không lông; nhánh tròn, cỡ 1cm, có cành dọc. Lá to mọc đối hay vòng 3-6, hình thuôn dài, đầu nhọn. Hoa mọc thành chuỳ gần ngọn, màu vàng tươi, to, gần như đều; lá đài rời, xanh, 3 to, 2 nhỏ; tràng có một ống hẹp rời rộng; 5 nhị đính ở trên phần hẹp, 5 vảy có lông; bầu hình trứng 1 ô, chứa nhiều noãn. Quả nang có gai, mở thành 2 van cứng; hạt ít.
Ra hoa quanh năm, chủ yếu vào tháng 9-10.
Nơi mọc: Gốc ở Mỹ châu nhiệt đới (Brazin, Guyan), được trồng khắp nơi làm cảnh vì có hoa đẹp quanh năm.

Công dụng: Cành lá sắc uống làm thuốc tẩy, trị sốt, sốt rét, tê thấp. Lá hãm uống tẩy và chữa bệnh táo bón dai dẳng sau khi bị nhiễm độc chì. Thuốc hãm của lá tẩy nhẹ; với liều cao, nó gây xổ và gây nôn. Nhựa mủ là một loại thuốc tẩy nhưng ít được dùng hơn.

1.339- BA GẠC ẤN ĐỘ

















BA GẠC ẤN ĐỘ

Bí vận sinh nhàm
Thơ đành gác lại
Sưu tập thoải mái
Bạn đọc cảm thông!

BXP

Sưu tập

Ba gạc Ấn Độ, Ba gạc thuốc -Rauvolfia serpentina, chi Rauvolfia, họ Trúc đào - Apocynaceae, Bộ Long đởm Gentianales (nhánh 11)

Mô tả: Cây thảo cao 40-60cm, ít nhánh, rễ to, vỏ rễ có nhiều vết nứt dọc, mủ trắng. Lá chụm 3, phiến bầu dục thon không lông, gân phụ 8-9 cặp. Cụm hoa chuỳ; cuống đỏ; hoa trắng, phía ngoài hồng, đài có 5 răng, cao 2mm; ống tràng phụ ở 1/3 trên nơi dính của các nhị; có đĩa mật; bầu không lông.
Quả hạch đỏ rồi đen, to cỡ 5-7mm, nhân dẹt.
Nơi mọc: Loài có gặp mọc hoang ở Kontum và Ðắc Lắc nhưng trữ lượng không đáng kể; thuộc loài cây quý hiếm của nước ta. Thường được trồng thí nghiệm trong các vườn thuốc.

Công dụng: Vỏ rễ có vị đắng tính hàn. Rễ Ba gạc Ấn Độ được dùng chữa huyết áp cao dưới hình thức bột, cao lỏng và alcaloid chiết dùng riêng.  

1.338- BA GẠC VÒNG





















BA GẠC VÒNG

Bí vận sinh nhàm
Thơ đành gác lại
Sưu tập thoải mái
Bạn đọc cảm thông!

BXP

Sưu tập

Ba gạc, Ba gạc vòng, Tích tiên - Rauvolfia verticillata, chi Rauvolfia, họ Trúc đào - Apocynaceae, Bộ Long đởm Gentianales (nhánh 11)

Mô tả: Cây nhỏ, cao 1-1,5m. Thân nhẵn, có những nốt sần nhỏ màu lục sau xám. Lá mọc vòng 3 có khi 4-5; phiến lá hình ngọn giáo dài 4-16cm, rộng 1-3cm, gốc thuôn, chóp nhọn. Hoa nhỏ màu trắng, hình ống phình ở họng, mọc thành xim dạng tán kép dài 4-7cm. Quả dài xếp từng đôi, hình trứng, khi chín có màu đỏ tươi rồi chuyển sang màu tím đen.
Ra hoa tháng 3-12, có quả tháng 5 trở đi. Ở đồng bằng, có khi hoa nở quanh năm .
Nơi mọc: Cây mọc hoang ở Hà Giang, Lạng Sơn, Cao Bằng, Thanh Hoá, Lào Cai. Cùng phân bố ở Trung Quốc.

Công dụng: Rễ Ba gạc có vị đắng, tính hàn, hơi có độc. Ðược dùng trị huyết áp cao đau đầu, mất ngủ, choáng váng, đòn ngã, dao chém, sởi, ngoại cảm thấp nhiệt, động kinh, rắn cắn, ghẻ lở

1.337- BA GẠC VÂN NAM





BA GẠC VÂN NAM

Bí vận sinh nhàm
Thơ đành gác lại
Sưu tập thoải mái
Bạn đọc cảm thông!

BXP

Sưu tập

Ba gạc Vân Nam - Rauvolfia yunnanensis, chi Rauvolfia, họ Trúc đào - Apocynaceae, Bộ Long đởm Gentianales (nhánh 11)

Mô tả: Cây gỗ nhỏ cao 1-2m. Lá mọc chụm ba, phiến thon ngược dài 6-30cm, rộng 1,5-9cm, màu lục, chóp có mũi; gân phụ 8-10 cặp. Cụm hoa ở nách lá, ngắn, hoa không lông, tràng có ống dài, 4 thuỳ tròn, nhị đính ở nửa dưới ống tràng; bầu không lông. Quả màu hồng.
Nơi mọc: Loài phân bố ở Nam Trung Quốc (Vân Nam, Quý Châu - Quảng Tây) và Bắc Việt Nam (Sơn La) trong rừng ở độ cao 900-1.300m.
Công dụng: Cũng dùng chữa huyết áp cao, đau đầu, mất ngủ, choáng váng.

Ghi chú: Ở nước ta còn có một số loài Ba gạc khác như: Ba gạc lá rộng - Rauvolfia lalifrons Tsiang, phân bố ở Lào Cai; Ba gạc lá mỏng - Rauvolfia membranifolia Kerr, phân bố ở Tây Ninh, An Giang, Kiên Giang, Ba gạc dại mộc - Rauvolfia reflexa Teijsm. et Binn, phân bố ở Côn Ðảo; Ba gạc miền trung - Rauvolfia vietnamenisis Ly phân bố ở Khánh Hoà.

1.336- BA GẠC LÁ TO


BA GẠC LÁ TO

Bí vận sinh nhàm
Thơ đành gác lại
Sưu tập thoải mái
Bạn đọc cảm thông!

BXP

Sưu tập

Ba gạc lá to hay cây Nhanh - Rauvolfia cambodiana, chi Rauvolfia, họ Trúc đào - Apocynaceae, Bộ Long đởm Gentianales (nhánh 11)

Mô tả: Cây thảo cao tới 1,5m, có nhựa mủ trắng, vỏ nhẵn, có lỗ bì, màu nâu tươi. Cành lá xum xuê (3-8 cành). Lá chụm 3 không lông, mỏng, có thể dài tới 30cm, rộng 8-10cm, gân phụ 10-16 cặp. Hoa mọc thành xim kép (xim dạng tán) ở ngọn; lá bắc nhỏ, đài xanh, cao 1,5mm; tràng hoa đỏ, cao cỡ 2cm, tai cao 3mm, có đĩa mật. Bầu hai lá noãn rời. Quả hạch, lúc non màu xanh, khi chín màu tím đen, chứa một hạt.
Mùa hoa tháng 3-5 quả tháng 8-11.
Nơi mọc: Cây đặc hữu của Ðông Dương, mọc hoang ở chỗ ẩm thấp trong rừng, vùng núi, các tỉnh phía nam: Quảng Nam - Ðà Nẵng, Bình Ðịnh, Gia Lai, Ðắc Lắc, Lâm Ðồng. Loài này có vùng phân bố tự nhiên và trữ lượng lớn hơn cả nhất là ở các tỉnh Tây Nguyên.
Công dụng: Vỏ rễ có vị đắng tính hàn. Thường dùng điều trị bệnh tăng huyết áp, giảm triệu chứng loạn nhịp tim trong bệnh cường giáp. Cũng dùng chữa lỵ. Dùng ngoài trị ghẻ lở và bệnh ngoài da, nhất là bệnh mẩn ngứa khắp người.

Chú ý: Những người loét dạ dày tá tràng, tiền sử có trạng thái trầm cảm và phụ nữ cuối thời kỳ có thai và cho con bú không nên